Siyasi revanşın kölgəsi: Karapetyan və diasporun böyük oyunu - ŞƏRH

Ermənistanın Baş nazirinin Sankt-Peterburqda erməni diasporu tərəfindən soyuq qarşılanması, ilk baxışdan diplomatik etiket çərçivəsində baş vermiş xırda bir hadisə kimi görünə bilər. Lakin prosesin mahiyyətinə diqqət yetirdikdə, bunun daha dərin siyasi və ideoloji ayrılığın açıq göstəricisi olduğu aydınlaşır. Uzun illər Ermənistanın xarici dayaqlarından biri hesab edilən diaspor ilk dəfə bu qədər açıq şəkildə mövcud hakimiyyətə məsafə qoyur. Bu isə Paşinyan hökumətinin yalnız daxildə deyil, xaricdə də legitimlik və etimad problemi yaşadığını göstərir.

Hökumət-diaspor münasibətlərində yaranmış bu uçurumun kökləri Paşinyanın hakimiyyətə gəlişindən sonrakı siyasi kursunda axtarılmalıdır. İlkin mərhələdə “məxməri inqilab” ritorikası, korrupsiyaya qarşı mübarizə və demokratik islahat vədləri diaspor dairələrində müsbət qarşılanmışdı. Lakin 2020-ci il müharibəsindən sonra formalaşan reallıqlar, Qarabağ məsələsində hökumətin mövqeyi, eləcə də regional inteqrasiya və kompromislərə açıq siyasət diasporun ənənəvi millətçi və maksimalist yanaşmaları ilə ziddiyyət təşkil etməyə başladı. Diasporun bir hissəsi Paşinyanı məğlubiyyətin siyasi məsuliyyətini daşımaqda, digər hissəsi isə Ermənistanın uzunmüddətli milli maraqlarını təhlükə altına atmaqda ittiham edir.

Məhz bu kontekstdə həbsdə olan iş adamı Samvel Karapetyanın ətrafında formalaşan “Öz yolumuzla” hərəkatının aktivləşməsi diqqətdən kənarda qalmamalıdır. Hərəkatın 2026-cı il parlament seçkilərində baş nazir postuna öz namizədini irəli sürəcəyini açıqlaması Ermənistan müxalifətinin yeni mərhələyə keçid etdiyini göstərir. Karapetyan uzun illər ərzində həm iqtisadi resursları, həm də diasporla qurduğu sıx əlaqələr sayəsində təsir imkanlarına malik fiqur kimi tanınıb. Onun həbsdə olması isə bu hərəkatın ətrafında “siyasi təzyiqə məruz qalan alternativ güc” imicinin formalaşdırılmasına şərait yaradır.

Diasporla Karapetyan arasında mümkün koordinasiya ehtimalı Ermənistanın siyasi gələcəyi baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Əgər diaspor Paşinyan hakimiyyətinə real alternativ axtarışındadırsa, maliyyə, media və beynəlxalq lobbi imkanları olan bir fiqur ətrafında birləşməsi məntiqli görünür. Bu cür koordinasiya müxalifətin indiyədək yaşadığı əsas problemi - parçalanmış və təsirsiz olma durumunu aradan qaldıra bilər. Eyni zamanda, bu, siyasi mübarizəni təkcə daxili meydanla məhdudlaşdırmayaraq beynəlxalq müstəviyə də daşıya bilər.

Bütün bu proseslər fonunda 2026-cı il parlament seçkilərinə gedən yolun gərgin və ziddiyyətli olacağı artıq indidən görünür. Bir tərəfdə sosial-iqtisadi problemlər, xarici siyasət kursunda böhran yaşayan mövcud hakimiyyət, digər tərəfdə isə diaspor dəstəyi qazanmağa çalışan yeni siyasi platformalar formalaşır. Paşinyan hökuməti üçün əsas təhlükə narazılığın həm daxildə, həm də xaricdə paralel şəkildə dərinləşməsidir. Müxalifət üçün isə əsas sınaq bu narazılığı vahid siyasi strategiya və real alternativ proqramla seçiciyə təqdim etmək olacaq.

Nəticə etibarilə, Sankt-Peterburqda baş verən hadisə və “Öz yolumuzla” hərəkatının son açıqlamaları Ermənistan siyasətində yeni mərhələnin başladığını göstərən mühüm siqnallardır. Hökumət–diaspor münasibətlərində yaranan boşluq doldurulmadıqca, bu boşluğu doldurmaq istəyən alternativ güclərin önə çıxması qaçılmazdır. 2026-cı il seçkiləri isə təkcə hakimiyyətin taleyini deyil, Ermənistanın gələcək siyasi kursunun hansı istiqamətdə formalaşacağını müəyyənləşdirəcək əsas dönüş nöqtəsinə çevrilə bilər.

Hikmət Həsənov